4 minutos de lectura

Unha tese presentada na Escola Técnica Superior de Enxeñería de Camiños, Canais e Portos da UDC, propón o uso da cuncha de mexillón como árido para construción. O traballo da investigadora Carolina Martínez, que forma parte do grupo gCONS, analiza o comportamento deste novo material. Galiza é un dos principais produtores de mexillón do mundo e xéranse 25.000 t de cunchas ao ano como subproduto da industria conserveira.

A pesar de que a mudanza climática ameaza aos Mytilus galloprovincialis e outros animais mariños, a nosa nación segue a ser un dos principais produtores mundiais, de feito, en Galiza hai moitos máis mexillóns que persoas. A maioría véndense frescos e con cuncha pero os que son procesados para latas de conservas deben ser des-cunchados. Este subproduto é aproveitado en restauración e para pensos animais, pero a gran maioría deitase ao mar co conseguinte impacto nas comunidades bentónicas.

Carolina Martínez (no centro) cos seus directores de tese
Carolina Martínez (no centro) cos seus directores de tese

A procura de novos materiais con baixo impacto ambiental foi o leitmotiv da tese de Carolina Martínez, que foi titorizado pola profesora Mª Belén González Fonteboa e o profesor Diego Carro López. Carolina defendeu a súa tese o pasado 25 de setembro co titulo: “Avaliación das cunchas de mexillón para o desenvolvemento de diferentes bio‐materiais de construción”. Na presentación, á que tiven a sorte de asistir, debullou todas as solucións construtiva probadas para este novo materia e os experimentos que levou a cabo para coñecer o seu comportamento.

Probas experimentais

O pavimento da praza dos mariñeiros na Coruña leva mexillóns. Fonte: dousdevinte.com
O pavimento da praza dos mariñeiros na Coruña leva mexillóns. Fonte: dousdevinte.com

Probou a substituír o árido convencional de construción (area de canteira) por cuncha de mexillón tanto en formigón como en morteiros de cemento e cal. As probas fixéronse con gravilla e area de cunchas trituradas, e substituíuse o árido en distintas proporción: 5%, 12,5%, 25%, 50% e 65% no formigón e 25%, 50% e 75%, para os morteiros.  Previamente ao seu uso a cuncha é tratada termicamente a 135°C durante 30 minutos. Os resultados amosaron que a adición de cuncha de mexillón aporta á pasta unha menor permeabilidade e densidade. A forma en laxas das cunchas e un pequeno contido en materia orgánica, provoca que na mestura existan máis burbullas de aire e, que polo tanto, unha vez fraguada sexa máis porosa. A adherencia entre a pasta e a chucha é menor que no árido convencional xa que teñen unha superficie moi lisa.

Tamén se testou o uso solto, sen ligante, da cuncha como material de illamento. Neste caso a cuncha encerrouse en paneis de madeira para medir a transmisión acústica e térmica. Para estas probas usáronse cunchas enteiras, gravas, gravillas e areas. Esta solución amosou resultados semellantes ao dunha madeira de conífera lixeira, polo que é unha alternativa ecóloxica comparable ao uso doutros materiais renovables. Moitos dos illantes usados convencionalmente na construción como os paneis de poliestireno expandido e extruido, ou poliuretano, teñen  un  impacto  negativo  no  medio ambiente debendo usarse para a súa obtención grandes cantidades de enerxía e auga.

Módulo Biovalvo. Fonte: web do proxecto
Módulo Biovalvo. Fonte: web do proxecto

Recomendacións e usos no Proxecto Biovalvo

É polo tanto recomendable o uso das cunchas en morteiros de albanelería para revestir superficies verticais, así como en cimentacións de edificios ou como bloques para diques portuarios. En proporcións iguais ou inferiores ao 25% o comportamento deste material é semellante ao formigón e morteiro convencional. Se se traballa ou pule a superficie queda un acabado moi estético no que se poden ver partes de cunchas. Este material foi xa usado en Galiza para elaborar elementos prefabricados como bancos ou aparcabicis, e en pavimentos.

Como parte desta tese doutoral construíuse o “Módulo Biovalvo“. Un edificio experimental situado no campus de Elviña da UDC, onde se seguen a testar a día de hoxe, todas as solucións construtivas presentadas na tese. Esta construción ten unha bonita forma de bivalvo e foi deseñado para lograr unha alta eficiencia enerxética, usando criterios de Casa Pasiva para construílo.

Muro de cuncha de mexillón solta
Muro de cuncha de mexillón solta

Conclusións

A principal conclusión desta tese é que este subproduto é un material ecolóxico de construción perfectamente válido e abundante en Galiza. 6 artigos científicos e 2 patentes avalan este texto, pero aínda queda campo para afondar nas investigacións e probablemente en breve serán publicados novos artigos. Por exemplo, resta por coñecer máis profundamente o comportamento deste produto en ambientes mariños, aínda que todo apunta a que será un material óptimo para este uso, dado a maior impermeabilidade que lle imprimen as cunchas.

A tese foi cualificada coa máxima nota “sobresaínte”, e todas as persoas membros do tribunal destacaron a profundidade coa que, a doutora, levou a cabo a súas investigacións, pero tamén a practicidade coa que está elaborado o documento, no que se fan recomendacións de uso para as distintas solucións construtivas.

Máis información

Web do proxecto biovalvo

La Voz de Galicia. 03/04/2017. La UDC amplía los ensayos con conchas de mejillón como material constructivo

Deixa unha resposta

This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.

Información básica sobre protección de datos Ver más

  • Responsable Alexandre García Regueira.
  • Finalidad  Moderar los comentarios. Responder las consultas.
  • Legitimación Tu consentimiento.
  • Destinatarios  Dinahosting SL.
  • Derechos Acceder, rectificar y suprimir los datos.
  • Información Adicional Puedes consultar la información detallada en la Política de Privacidad.